จะไม่มีวันลืม! ย้อนรอยงานรำลึกถึงการสังหารหมู่ที่จัตุรัสเทียนอันเหมิน ของชาวฮ่องกงในทุกปี


1 แชร์, 2 ปลาทู

 

การชุมนุมครั้งใหญ่ของนักเรียน นักศึกษาชาวจีนในปี 2532 กลายเป็นกลุ่มก้อนการประท้วงครั้งใหญ่ที่สุดนับตั้งแต่ที่ประวัติศาสตร์ของพรรคคอมมิวนิสต์จีนได้เคยบันทึกเอาไว้ และกลายเป็นบาดแผลครั้งใหญ่ที่พรรคคอมมิวนิสต์จีนไม่มีวันลืม

จากประเด็นปัญหาเรื่องการทุจริต และลุกลามกลายเป็นการเรียกร้องประชาธิปไตยเต็มรูปแบบ จากรัฐบาลพรรคเดี่ยวที่ปกครองด้วยระบอบคอมมิวนิสต์ จากที่มีแค่นักศึกษา ทั้งแรงงานและกลุ่มชนชั้นกลางก็เข้าร่วมการชุมนุม จากที่มีแค่ไม่ถึงพันคน ก็เพิ่มขึ้นมาร่วมล้านคน จากที่ประท้วงแค่ปักกิ่ง ก็ขยายวงกว้างไปทุกเมืองใหญ่ทั่วประเทศ

ขบวนการนักศึกษาเรียกร้องให้มีการเจรจา และทางพรรคคอมมิวนิสต์จีนก็ให้มีการเจรจากับกลุ่มผู้ประท้วง ในช่วงวันที่ 18-19 พฤษภาคม ของปี 2532 ผู้นำระดับสูงของทางฝ่ายคอมมิวนิสต์ ได้เปิดโต๊ะเจรจากับทางผู้ชุมนุม

ในวันที่ 18 หลี่เผิง นายกรัฐมนตรีจีนในตอนนั้น เข้าพูดคุยกับ หวัง ตัน , หวูเอ่อไคชี และตัวแทนนักศึกษาคนอื่น ๆ ที่มหาศาลาประชาคม เรียกร้องให้นักศึกษาหยุดประท้วงอดอาหารและออกจากจัตุรัส ฝ่ายนักศึกษาขอให้เปลี่ยนคำในบทบรรณาธิการ นสพ.พีเพิลส์เดลี และให้ยอมรับว่าการเคลื่อนไหวของนักศึกษาเป็น “การเคลื่อนไหวแบบประชาธิปไตยเพื่อชาติ” อย่างไรก็ตาม ทั้งสองไม่สามารถตกลงกันได้

ต่อมาในวันที่ 19 จ้าว จื่อหยาง ผู้นำระดับสูงของพรรค เข้าไปพูดคุยกับตัวแทนของนักศึกษากลางจัตุรัส โดยกล่าวว่าพรรคคอมมิวนิสต์และรัฐบาลจะไม่มีวันตามแก้แค้น และขอให้นักศึกษาหยุดประท้วงอดอาหาร แต่นักศึกษาปฏิเสธ และนั่นคือการปรากฎตัวครั้งสุดท้ายของจ้าว จื่อหยาง ผู้เป็นนักปฏิรูปของพรรคคอมมิวนิสต์อีกด้วย

จ้าว จื่อหยางเข้าพูดคุยกับนักศึกษา นับเป็นการปรากฎตัวครั้งสุดท้ายต่อหน้าสาธารณชนของเขา

เมื่อการเจรจาไม่ประสบความสำเร็จ และทางพรรคคอมมิวนิสต์ก็ปล่อยให้เหตุการณ์ลุกลามไปกว่านี้ไม่ได้ ปลายเดือนพฤษภาคม เติ้ง เสี่ยวผิง ในฐานะผู้นำของพรรคคอมมิวนิสต์ ประกาศกกอัยการศึก และนำกองกำลังทหาร และหน่วยรถถังเคลื่อนพลล้อมกรุงปักกิ่ง เตรียมสลายการชุมนุมทันที

สถานการณ์ตึงเครียดมากขึ้น จนกระทั่งในช่วงค่ำของวันที่ 3 มิถุนายน ต่อเนื่องถึงเช้ามืดวันที่ 4 มิถุนายน กองกำลังทหารจีนเข้าสลายการชุมนุมของประชาชนเรือนล้านที่เข้าร่วมชุมนุมด้วยอาวุธสงครามนานาชนิด ไม่ว่าจะรถถัง ปืนกล หรืออาวุธทำลายล้างชนิดต่างๆ เพียงแค่ชั่วข้ามคืน ประชาชนเรือนล้านที่อยู่ ณ จัตุรัสเทียนอันเหมินหายตัวไปอย่างไม่ทราบสาเหตุ เหลือไว้เพียงกองเลือด และซากสิ่งของที่ไหม้เป็นตอตะโกเท่านั้น

ฮ่องกงกับงานรำลึกการสังหารหมู่ที่เทียนอันเหมิน

ในปี 2532 อันเป็นปีที่เกิดเหตุการณ์การสังหารหมู่นั้น เขตแดนฮ่องกงยังคงเป็นบริติชฮ่องกง อาณานิคมของอังกฤษอยู่ และด้วยที่เขตฮ่องกงยังเป็นของอังกฤษนั้น ในช่วงปีนั้นจึงมีชาวจีนจำนวนไม่น้อยที่เป็นผู้รักในประชาธิปไตย หรือไม่ก็เป็นพวกแกนนำที่รอดชีวิตมาได้ หนีร้อนมาพึ่งเย็นที่ฮ่องกงแห่งนี้ เพราะตอนนั้นฮ่องกงนับได้ว่าเป็นที่ที่ชาวจีนผู้รักประชาธิปไตยอยู่ได้อย่างปลอดภัยที่สุด

ในช่วงนั้นเป็นช่วงที่บริติชฮ่องกงกำลังอยู่ในยุคฟื้นฟประชาธิปไตยครั้งใหญ่ เริ่มมีแผนการเลือกตั้งท้องถิ่น และการเคลื่อนไหวภาคประชาชนมากขึ้น และที่สำคัญที่นี่ไม่ปิดกั้นข้อมูลข่าวสาร

ผิดกับจีนแผ่นดินใหญ่ ที่เรื่องการสังหารหมู่ที่จัตุรัสเทียนอันเหมินเป็นเรื่องหวงห้าม เป็นเรื่อง Sensitive เป็นเรื่องที่ถูกแบนออกจากทั้งสื่อใหญ่ และสื่อออนไลน์ เป็นเรื่องที่จะไม่มีทั้งให้รู้

แต่ที่ฮ่องกงเรื่องนี้เป็นเรื่องที่ถูกเผยแพร่มากที่สุด เป็นเรื่องที่ได้รับความสนใจ ชาวฮ่องกงจำนวนมากรับไม่ได้กับการกระทำอันเลวทรามของพวกคอมมิวนิสต์ที่ทำร้ายพี่น้องร่วมชาติ(ในตอนนั้น) และกลายเป็นว่าพวกเขาสะสมความไม่พอใจต่อคอมมิวนิสต์จีน และเป็นเรื่องที่พวกเขาจะไม่มีทางลืมมันเด็ดขาด

ในช่วงปีแรกของการครบรอบเหตุการณ์สังหารหมู่ หรือในช่วงต้นเดือนมิถุนายน 2533 เหล่าอดีตแกนนำที่ลี้ภัยมาอยู่ในฮ่องกง ได้ตั้งขบวนการพันธมิตรชาวฮ่องกงเพื่อประชาธิปไตยในจีนแผ่นดินใหญ่ (Hong Kong Alliance in Support of Democracy in China) ต่อมาก็เป็นที่รู้จักกันในชื่อพันธมิตรชาวฮ่องกงผู้รักชาติที่เคลื่อนไหวเพื่อประชาธิปไตยในจีนแผ่นดินใหญ่ (Hong Kong Alliance in Support of Patriotic Democratic Movements of China) โดยกลุ่มนี้เป็นกลุ่มที่ริเริ่มในการแสดงสัญลักษณ์เพื่อเป็นการบ่งบอกว่าไม่มีทางลืมสิ่งเลวทรามที่พรรคคอมมิวนิสต์กระทำต่อชาวจีน

การชุมนุมครั้งแรกจัดขึ้นที่สวนสาธารณะวิคตอเรีย และมีผู้เข้าร่วมประมาณหนึ่งแสนคน

ในช่วงปี 2539-2540 อันเป็นช่วงปีที่อังกฤษคืนเกาะฮ่องกงให้กลับไปอยู่ภายใต้การปกครองของจีนอีกครั้ง ชาวฮ่องกงจำนวนมากกังวลว่า การแสดงออกที่เป็นสัญลักษณ์ต่อเหตุการณ์สังหารหมู่จะกลายเป็นข้อห้าม จนเกิดเป็นความตึงเครียดอย่างมาก แต่อย่างไรก็ตามภายหลังการส่งมอบเกาะฮ่องกง การแสดงพลังเพื่อเป็นสัญลักษณ์ก็ยังจัดได้เรื่อยมา

ภายหลังความพยายามออกกฏหมายความมั่นคงในปี 2546 ความตึงเครียดก็กลับมาอีกครั้ง ในปี 2552 มีผู้ชุมนุมเข้ามาร่วมจุดเทียนประท้วงเพื่อระลึกถึงผู้เสียชีวิตในเหตุการณ์เทียนอันเหมินมากถึง 200,000 คน นับเป็นตัวเลขที่มากที่สุดในประวัติศาสตร์การชุมนุมของชาวฮ่องกงภายในวันเดียว

ชาวฮ่องกงในงานรำลึกการสังหารหมู่เทียนอันเหมินในปี 2552 

และจากปี 2552 เป็นต้นมา จำนวนตัวเลขของชาวฮ่องกงที่เข้ามาในงานรำลึกก็ไม่ลดลงอีกเลย ทั้งก่อนที่จะเกิดการประท้วงใหญ่เมื่อปี 2557 หรือช่วงปี 2562-2563 ก็ยังคงจัดงานต่อไปโดยไม่เกรงกลัวอำนาจจีนเลยแม้แต่น้อย

กลุ่มผู้ชุมนุมในงานครบรอบ 25 ปีจัตุรัสเทียนอันเหมิน ปี 2557ผู้ชุมนุมในงานครบรอบ 30 ปี จัตุรัสเทียนอันเหมิน ปี 2562

แม้ว่าในปี 2563 ที่มีการแพร่ระบาดของโรคระบาดไวรัสโควิด-19 จนทางการของฮ่องกงภายใต้การบริหารของแครี่ ลัม สั่งห้ามจัดงานรำลึก แม้ว่าเบื้องหน้าจะเป็นเพราะว่าป้องกันโรค แต่เบื้องลึกนั้นเป็นเพราะฮ่องกงอยู่ภายใต้อิทธิพลของจีน และจีนไม่อยากให้ชาวฮ่องกงเปิดแผลของตนไปมากกว่านี้อีกแล้ว จึงสั่งห้ามโดยใช้โรคระบาดเป็นข้ออ้าง

แต่ผู้ชุมนุมไม่ยอมและจัดงานรำลึกถึงวันครบรองการสังหารหมู่ที่เทียนอันเหมินปีที่ 31 ได้ในที่สุด

งานครบรอบ 31 ปี การสังหารหมู่ที่จัตุรัสเทียนอันเหมิน ปี 2563แม้ว่าในปี 2564 นี้ จะไม่รู้ว่างานครบรอบปีที่ 32 จะได้จัดหรือไม่ เพราะจีนออกกฎหมายความมั่นคงเข้าควบคุมฮ่องกงแบบเบ็ดเสร็จไปแล้วนั้น แต่จิตวิญญาณของผู้รักประชาธิปไตยชาวฮ่องกงยังไม่หายไปไหน

พวกเขาจะไม่มีวันลืมการสังหารหมู่ที่เทียนอันเหมิน วันที่เหล่านักสู้เพื่อประชาธิปไตยอาจหาญที่จะตั้งคำถามกับอำนาจรัฐ และตราบใดที่พวกเขายังไม่ลืมเหตุการณ์นั้น การต่อต้านจีนแผ่นดินใหญ่ก็จะไม่จางหายไปอย่างแน่นอน

ฮ่องกงนั้นมีอัตลักษณ์เป็นของตัวเอง อัตลักษณ์ในฐานะของชาวฮ่องกงผู้รักประชาธิปไตย ฮ่องกงไม่ใช่ดินแดนของจีน แต่ฮ่องกงคือดินแดนที่เป็นอาณานิคมของจีนต่างหาก

 

ที่มา

https://www.bbc.com/thai/international-48511516

https://www.bbc.com/thai/international-48500193

https://www.article19.org/resources/anniversary-tiananmen-square-massacre/

https://www.bangkokbiznews.com/news/detail/883603


ถ้าชอบเนื้อหา อย่าลืมส่งปลาทูให้ผู้เขียน...

1 แชร์, 2 ปลาทู
ติดตาม
แจ้งเตือนเมื่อ
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments
แมวท่านนายก

ลูกแมวเกิดใหม่

เลือกประเภทเนื้อหา
เล่าเรื่อง-สอบถาม
ตั้งกระทู้ถาม หรือเล่าเรื่องราวที่น่าสนใจ พร้อมภาพประกอบเนื้อหา
รูปภาพ
โพสต์ภาพน่าสนใจ ทั้งสวยงาม น่ารัก หรือฮาๆ ก็มาได้หมด
จัดอันดับ
บทความจัดอันดับสิ่งต่างๆ สมาชิกสามารถโหวตให้อันไหนขึ้นมาติดท็อปสุดก็ได้
จัดประกวด
คล้ายบทความจัดอันดับ แต่สมาชิกสามารถส่งเรื่องของตัวเอง มาโหวตแข่งกันได้
โพลล์
ทำโพลล์สอบถามความเห็นเพื่อนๆ ว่าคิดยังไงกับแต่ละเรื่องบ้าง?